24. LP Venus And Mars

Tracklisting: Venus And Mars; Rock Show; Love In Song; You Gave Me The Answer; Magneto And Titanium Man; Letting Go; Venus And Mars Reprise; Spirits Of Ancient Egypt; Medicine Jar; Call Me Back Again; Listen To What The Man Said; Treat Her Gently/Lonely Old People; Crossroads. Wings – mei 1975

Het nieuwe album werd opgenomen in London (november en december1974), New Orleans (16 januari t/m 24 februari 1975) en afgemixt in Los Angeles. Ik dacht altijd dat de titel Venus And Mars een verwijzing was naar het schilderij Venus en Mars van Sandro Botticelli, Venus zijnde de godin van de liefde (Linda) en Mars de god van oorlog (Paul), maar dat bleek allemaal wat eenvoudiger te liggen. Paul vond, zoals zo vaak in zijn carrière, dat de combinatie gewoon lekker bekte.

Het drietal Paul, Linda en Denny Laine werd voor de nieuwe sessies aangevuld met gitarist Jimmy McCulloch en drummer Geoff Britton. Met die laatste twee liep het allemaal niet zo lekker, dus werd Britton tijdens het verblijf in New Orleans vervangen door de Amerikaan Joe English.

Geen Paul McCartney of Paul McCartney and Wings, maar gewoon simpel: Wings. Linda fotografeerde de hoes van het album. Twee biljartballen, rood en geel, die uiteraard symbool staan voor de planeten Venus en Mars. De binnenzijde van de klaphoes wordt gesierd door een bandfoto, genomen in de Mojave woestijn (Noord-Californie) en had als doel de groep te laten zien op een ‘onwereldse’ locatie, om een beetje in de sfeer van het album te blijven. Op de achterzijde kregen we a a Sgt. Pepper´s de teksten. Bij het album hoorden twee posters: eentje met negen groepsportretten en de ander een blow-up foto van Paul en Linda in New Orleans. Hoewel het album op Apple had kunnen verschijnen, koos Paul toch voor het Capitol label.

Eerlijkheidshalve moet ik zeggen dat ik al veel tracks kende nog voordat ik de officiële LP kocht in 1979. Een jaar eerder kreeg ik namelijk twee cassettes met daarop het Wings Over America album. De live versies van Venus And Mars, Rock Show, You Gave Me The Answer, Magneto And Titanium Man, Letting Go, Spirits Of Ancient Egypt, Medicine Jar , Call Me Back Again en Listen To What The Man Said zaten dus al in mijn hoofd. Prachtige versies allemaal, vol power en enthousiasme, en dat vond ik niet helemaal terug op het Venus And Mars album. Maar dat is meestal het geval met live platen.

Wat valt er allemaal te beluisteren? De openingsmedley Venus and Mars-Rockshow komt binnen als een one-two punch. Toen, en nu nog steeds. Voor mij even indrukwekkend als het samengestelde begin van het lied Band on The Run, maar dan anders en dat is knap omdat Paul vaak wordt beschuldigd van herhaling. Een vreemde beschuldiging want als er nu iemand is die veelzijdig muziek maakt, is hij het wel, maar dat is een discussie voor een ander tijdstip.

De medley creëert een prachtig effect. In het tingelende Venus And Mars liedje wachten we aanvankelijk vol spanning in de arena. De show kan ieder moment beginnen: rode lichten, groene lichten (gezien de hoes zou je eerder rood en geel verwachten, maar dat is muggenziften), strawberry wine (klinkt heel vies), er komt zelfs een astroloog het verhaal ingelopen en we krijgen de geruststellende mededeling dat Venus en Mars er vanavond klaar voor zijn.

Dan mag de herrie losbarsten en dat gebeurt dientengevolge ook. Rockshow (werktitel Rock ’n Roll Show) is een samengestelde potpourri van klanken die geen seconde verveelt. Paul neemt ons mee naar de Hollywood Bowl, Madison Square Garden, de Rainbow en zelfs naar ons eigen  concertgebouw. Dat moet een knipoog zijn naar zondag 20 augustus 1972, toen hij daar speelde met de vroegste incarnatie van Wings!

Ook leuk dat Allen Toussaint meespeelt op de pianojam waarmee het nummer in stijl wordt afgerond. Paul kende hem natuurlijk goed omdat hij gebruik maakte van de Sea Saint Studio’s in New Orleans, waarvan Toussaint en Marshall Sehorn eigenaren waren. De alleskunner Toussaint had naast een waanzinnige carrière met alle denkbare wereldsterren ook een Beatles-link. Ringo Starr coverde Occapella op Goodnight Vienna (1974) en Sneaking Sally Through The Alley op Ringo The Fourth (1977).

Terug naar het album. Magisch hoe de medley overgaat in het verstilde Love In Song (werktitel Lovin’ Song). Oorspronkelijk opgenomen in London, maar afgerond in New Orleans. I can see the places that we used to go to now, happiness in the homeland. Prachtige regels van een In My Life kwaliteit. Ik vind de overgang van Rock Show naar dit liedje net zo mooi als die van Back in The USSR naar Dear Prudence. Het liedje heeft iets tragisch, er lijkt veel verdriet achter de woorden te zitten. Erg breekbaar en mooi en voor mij in dezelfde categorie als I’m Carrying van London Town (1978).

Een zeker niet ongeestig kuchje (of is het schrapen van de keel?) leidt het jaren dertig geluid van You Gave Me The Answer in. Na het imposante Love In Song krijgen we op het menu net iets anders aangeboden dan we wellicht hadden verwacht: een lief onschuldig liedje, en daar is niks mis mee. De spoken words tijdens de heerlijke solo brengen altijd weer een glimlach op mijn gezicht: Shall we dance? This is fun, we should do this more often. Het laat weer eens zien hoeveel stijlen Paul in zijn toverdoos heeft zitten (U merkt aan mijn woorden, ik neem graag vooroordelen weg ten aanzien van het oeuvre van Paul McCartney).

Magneto And Titanium Man gaat weer een hele andere kant op. In deze track haalt Paul zijn inspiratie uit de Marvel Comics books, die hij in die periode van zijn leven vaak las. En we weten het: wat Paul in handen krijgt zet hij vaak om in muziek. Lekkere opzwepende melodie, gedreven gezongen en typische herkenbare Wings koortjes. Paul gooit verschillende karakters (Magneto en Titanium man, Crimson Dynamo) door elkaar heen en laat ze onnavolgbare avonturen beleven in de Main Street. Het gaat er niet bepaald zachtzinnig aan toe (‘a robbery, a five star criminal, breaking the code, Magneto was mad, Titanium too, gather our forces and run!’). Geeft niet, de luisteraard wil graag weten hoe het afloopt. Stan Lee, één van de Marvel Comics schrijvers die medeverantwoordelijk was voor figuren als Magneto, Titanium en de Crimson Dynamo voelde zich hoogst vereerd dat Paul er met zijn karakters vandoor ging!

Na de jaren dertig en Marvel denderen zware gitaren het menu in. Letting Go is de laatste track op kant een. Het duurt even aleer Paul inzet (maar liefst 40 seconden – de single edit laat ons met 20 seconden iets minder lang wachten), en dan volgt een ietwat slomige rocksong, die tekstueel, maar ook ritmisch weinig te bieden heeft: drie coupletten, een refrein, geen brug en een wat fantasieloze solo Verder word ik niet warm van zinnen als ‘Ah, she taste like wine, such human being so divine; ah, she’ll dance and dine, like a lucifer she’ll always shine’. Ik mis ook een beetje een doel: wat wil Paul nu precies overbrengen? Liefde voor een vrouw, oké, maar kom op, met zulke regels schrijf je toch geen liefdesverklaring? Neem dan een voorbeeld aan John Lennon met Surprise Surprise (Sweet Bird Of Paradox): She makes me sweat and forget who I am. Kijk, dat is pas straight from the heart en geen valse overdrijving! Aan de andere kant: ik kan Paul natuurlijk niet begrijpen, dus kan ik zijn emoties ook niet invoelen.

Over Lennon gesproken. Er gaan verhalen dat hij van plan was om Paul en Linda achterna te reizen naar New Orleans. That would be something. Helaas ging het feestje niet door. John verliet May Pang, Los Angeles en zijn drinkebroers en trok weer in bij Yoko in New York. Goed besluit.

Nog even terug naar Letting Go. Misschien komt mijn antipathie voort uit het feit dat de live versie van Wings Over America (die ik natuurlijk eerder hoorde) in mijn perceptie wel degelijk vlamt en lekker klinkt. Vooral het einde (‘Do you feel like Letting Go!’). Daar gebeurt wat, het biedt precies het gevoel dat ik nodig heb. Op de LP is het net alsof niemand er echt zin in had. Misschien is dit wat onaardig geformuleerd, maar zo komt het wel op mij over.

Kant twee opent met Venus And Mars reprise. Dat is een verrassing – een reprise a la Sgt. Pepper’s, Ram On en Band on The Run, maar nu niet als slotstuk, maar als opener. De rockarena is ingewisseld voor een kathedraal en de zanger wacht (of wij wachten) op vervoer naar starship 21ZNA9. Over die code heb ik me altijd verwonderd. Verwijst het ergens naar of is het lukraak gekozen als een stukje goedbekende tekst? Waarom kant twee met een reprise moet beginnen is me een raadsel, maar het is smaakvol gedaan.

Na veel geluideffecten belanden we in een magische sfeer (ingeleid door duistere klanken en een soort gong). Denny mag eindelijk eenmalig losgaan en dat doet hij met het door Paul geschreven Spirits Of Ancient Egypt. Het is een combi van twee verschillende songs, dat zal duidelijk zijn. Het liedje begin een beetje creepy als Denny toonloos ´You´re my baby, and I love you´ zingt. Daarna wordt het beter. De coupletten zijn straightforward rock met onzinregels als ‘I know where I want to be, ‘cause you’re my baby, and you love me’.

Dit laat weinig aan duidelijkheid te wensen over en wordt in de tussenstukken enigszins gecompenseerd door hoogdravende mystiek over geesten en echo-geluiden in Egypte, Spanje en Rome. Volgt u mij nog? Beetje vreemd allemaal. Ik kan het uitleggen: tijdens zijn verblijf in Nashville in 1974 kreeg Paul van Chet Atkins een boek over de mysterieuze krachten van het oude Egypte. Dat boek (Secrets of the Great Pyramid) werd de bron voor Pauls esoterische muzikale uitstapje.

Voor mij is Spirits Of Ancient Egypt het minst geslaagde nummer op het album. Jammer, want Denny had zelf in de loop der jaren ook een aardig songbook bij elkaar gesprokkeld.

Overigens schreef Linda tijdens het verblijf in New Orleans het alleraardigste liedje New Orleans, dat wat mij betreft zo op het album had gemogen. Het is een toptrack, maar het duurde tot oktober 1998, dat het eindelijk uitkwam op de plaat Wide Prairie Maid, een postuum uitgebracht album met Linda tracks.

Medicine Jar wordt gezongen door Jimmy McCulloch en werd begin jaren zeventig geschreven  door hemzelf en Colin Allen, drummer van McCullochs toenmalige band Stone The Crows. Ik vond dit altijd een van de leukste nummers van het album. De tekst is betekenisvol, er wordt top gemusiceerd en er zit lekker vaart in. De live versie op Wings Over America is ook niet te versmaden. Uiteraard is de diepere laag in het nummer tragisch. Net als op Wino Junko, dat in 1976 op het album Wings At The Speed Of Sound zal verschijnen, gaat het over verslaving en dat is altijd een slechte zaak. Jimmy ging er aan onderdoor: hij overleed in september 1979 op 26-jarige leeftijd aan een fatale combi van morfine en alcohol.

Dan gaan we voor de grote finale. Eerst de stevige rock van Call Me Back Again. Paul gaat helemaal los a la Oh! Darling en slaagt met vlag en wimpel voor ‘the audition’. Overigens ga ik ook helemaal stuk vanwege de blazers. Die voorzien de track van de nodige scherpe randjes waar nodig.

Listen To What The Man Said wordt voorafgegaan door een kort stukje spoken word: ‘All right, you’re OK, aha… Very good to see you down in New Orleans, man, yeah, yeah. Reet, yeah, yeah’. Reet is bij ons een vies woord (bah, ome Willem), maar in de wereld van jazz betekent het zoveel als ’prima, netjes, strak’.

Het liefdeslied werd natuurlijk de grote hit en het is niet moeilijk te begrijpen waarom. De riff is zo aanstekelijk (net als de saxsolo van Tom Scott) dat de woorden er eigenlijk helemaal niet meer toe doen. Die zijn overigens niet sensueel, eerder beschrijvend (‘Soldier boy, kisses girl, leaves behind a tragic world, but he won’t mind, he’s in love, and he says love is fine’). Interessante combi, eerst een diepgaande constatering van afscheid, dreiging van de dood, en dan tralala, alles is goed want hij is verliefd. Ik begreep overigens het klikgeluidje op 52 seconden nooit zo goed. Pas jaren later werd mij uitgelegd dat dat Linda was die een kusgeluidje maakte. Ook lijken na twee minuten de drums even weg te vallen. Het was een foutje, maar Paul vond het zo leuk, dat het erin bleef.

Listen To What The Man Said schreeuwde om aandacht en die kreeg het ook: nummer één in Amerika en Canada, zes in Engeland en 18 in Nederland. Vreemd genoeg deden Paul platen het in Amerika altijd beter dan in zijn thuisland.

Ook vreemd genoeg: het liedje eindigt niet met een full-stop of een fade-out, maar gaat via een soort orkestrale vertraging van het thema over in de laatste track op het album: het ietwat droevige Treat Her Gently-Lonely Old People. Het lied heeft voor-en tegenstanders. Ik hou er wel van. Sentimenteel, maar niet te.

En het is een goeie grap om het af te sluiten met een vertolking van het thema van de Britse soapserie Crossroads (al vraag ik me al jaren af wat de stem aan het einde van de track nu eigenlijk zegt). Tony Hatch schreef het deuntje trouwens.

Het instrumentale Lunchbox/Odd Sox kreeg geen plekje op de plaat, maar zou in 1980 het licht zien als b-kantje van de single Coming Up (UK 2, US 1). My Carnival (opgenomen na Pauls eerste Mardi Grass viering in New Orleans en een letterlijke copy van Professor Longhairs klassieker Mardi Grass in New Orleans) bleef ook op de planken liggen en verscheen in 1985 als b-kantje van de single Spies Like Us (UK 13, US 7).

Na afronding van de mix- en overdubsessies in Los Angeles,  was er een speciale launch party aan boord van het passagiersschip Queen Mary in Long Beach. Er waren meer dan 200 gasten aanwezig. Veel grote namen, maar de belangrijkste (en misschien onverwachte) gast was ene George Harrison.

Band On The Run opvolgen was geen gemakkelijk taak, maar met Venus And Mars kwam Paul McCartney aardig in de buurt. De plaat werd  een mondiale hit, zowel qua sales als recensies. Nummer één in Engeland en Amerika en dan zijn er geen vragen. Het was het perfecte album voor Paul om mee op tournee te gaan. Hij zou op zijn reis rond de wereld maar liefst negen tracks van het album opvoeren, een betere reclame voor Venus And Mars was niet denkbaar. De tweede single Letting Go flopte overal en eerlijk gezegd verbaast me dat niet. Wellicht had hij beter kunnen kiezen voor Call Me Back Again. Een edit van Venus And Mars-Rock Show kwam uit als derde single en behaalde in Amerika een zeer verdienstelijke twaalfde plaats (had uiteraard op Wings Greatest en/of All The Best moeten staan). In Engeland werd Venus And Mars-Rock Show Pauls eerste single die de hitlijsten niet haalde. Maar een kniesoor die daar op lette: Paul en Wings were riding high.

Wordt vervolgd: Extra Texture (Read all about it) van George Harrison

– Robin Raven 2024 –