Je hebt wel wat in handen: een 415 pagina’s tellend boek met een dikke, luxe aanvoelende, kaft. De foto op de voorkant is er één die Beatles- en McCartneyfans graag zien: McCartney in 1966 tijdens de Revolver sessies, zittend op de stoel met z’n Rickenbacker bas op schoot, de platenhoes van de Stones plaat Aftermath aandachtig bestuderend. Zou hij die plaat nog in de kast hebben staan? Het antwoord ligt verscholen in dit schitterende boek, geschreven door Yorick van Norden.
Het onderzoeken van de collectie heeft met recht een significante muziekhistorische waarde
Yorick is een Beatlesfan pur sang, muzikant, zanger en songwriter. Zijn album ‘Playing by ear’ kreeg lovende recensies en zijn laatste plaat nam hij op in de beroemde Abbey Road studios. Dat moet als Beatlesfan magisch hebben aangevoeld. Misschien wel net zo magisch als het uitspitten van de platenkast van Paul McCartney? Yorick weet het inmiddels, want hij heeft die kans gekregen. Althans, zo ongeveer…
Wat zit hier nu precies achter? Een persfoto van McCartney uit 2018 laat de grote meester zien in zijn muziekkamer van zijn huis in Cavendish Avenue in London. McCartney woonde daar van 1966 tot 1978, tot hij met zijn gezin verhuisde naar Peasmarsh, Sussex. In deze muziekkamer was hij vaak te vinden, schreef hij vele Beatles’ en Wings’ hits en stalde hij zijn dierbaarste instrumenten. Op de foto wordt het oog vooral getrokken naar de brede rij ruggen van platenhoezen.
Natuurlijk had en heeft McCartney meerdere huizen en zal hij zijn lp’s op meerdere plekken hebben staan, maar de platenverzameling in deze kamer behoort waarschijnlijk tot zijn meest waardevolle. We zien immers op dezelfde foto niet voor niets twee top-notch platenspelers staan en een platenwasser.
Yorick wist een hoge resolutie foto te bemachtigen waarop hij ver kon inzoomen op de foto om zo een groot deel van de collectie platen te duiden. En dat is interessant, want wat waren nu eigenlijk de belangrijkste inspiratiebronnen van de grootste popmuziek componist aller tijden? Het onderzoeken van de collectie heeft met recht een significante muziekhistorische waarde.
Ook wanneer je niet zo geïnteresseerd bent in de inspiratiegang van McCartney is het boek meer dan de moeite waard
In de podcast serie van Fab4Cast (aflevering 236, aanrader..!) vertelt Yorick dat hij keuzes heeft moeten maken voor zijn boek. Alle platen bespreken die hij heeft gedetecteerd is natuurlijk ondoenlijk. Hij heeft dus moeten categoriseren per artiest en hoe relevant als inspiratiebron de plaat in de collectie is.
Daarnaast heeft hij ook platen besproken die niet op de foto zijn gevonden, maar waar McCartney het in interviews wel over heeft gehad. Een belangrijk criterium was dat McCartney zich positief moet hebben uitgelaten over een album als geheel om besproken te worden in het boek. Het resultaat van het onderzoek is een prachtige bloemlezing uit de popmuziek geschiedenis.
Ook wanneer je niet zo geïnteresseerd bent in de inspiratiegang van McCartney is het boek meer dan de moeite waard. Naast de invloed die de diverse artiesten hebben gehad op Paul McCartney als muzikant en componist wordt ook een biografisch verloop beschreven. Dat maakt het boek tot een mooi naslagwerk. Sommige popartiesten krijgen veel ruimte met prachtig geschreven relazen over de Beach Boys, Badfinger, Mary Hopkin en Stevie Wonder. Maar ook grootheden buiten de popmuziek worden beschreven, zoals Bernstein en Fred Astaire.
Mooie ontdekkingen zijn dat een minder bekend artiest als jazz saxofonist Albert Aylor van grote invloed blijkt te zijn geweest op de experimenteerdrang van McCartney. En klassieke inspiratie haalde hij vooral uit gitarist Julian Bream, voor velen waarschijnlijk ook onbekend terrein. Een deel van het boek wordt gevuld met een interview met John Sebastian, voormalig voorman van The Lovin’ Spoonful, van wie Cartney zijn lp The Four Of Us in de kast heeft staan. Yorick ging bij Sebastian thuis langs en sprak hem uitvoerig. Zeker omdat The Beatles en The Lovin’ Spoonful elkaar over en weer beïnvloeden past het goed in het platenkast verhaal.
Over de relatie tussen de Stones en The Beatles alleen al kun je een heel boek schrijven
Opvallend is dat de Rolling Stones niet worden uitgelicht, terwijl McCartney er genoeg platen van heeft of moet hebben. Over de relatie tussen de Stones en The Beatles alleen al kun je een heel boek schrijven, aldus Yorick. En dat klopt, je moet keuzes maken. Maar wie weet komt er nog wel een vervolg op dit deel.
Misschien geeft McCartney wel wat meer prijs over zijn héle platencollectie en zijn inspiratiebronnen, mocht hij lucht krijgen van dit project. Het zou een zinvol vervolg zijn op dit hele zinvolle en prachtige boek. Want over de inspiratiebronnen van Bach, Mozart en Mahler zijn immers óók hele bibliotheken volgeschreven. En na ruim 70 jaar lang de popmuziek te hebben gevormd, verdient McCartney absoluut een soortgelijke benadering.
– Luc van Gaans –