Soms kun je je jeugdherinneringen toetsen aan feiten. Televisiepresentator Ruud Jans (1941) woonde in de hoogste flat van ons nieuwbouwwijkje in Hilversum. Al mijn leeftijdsgenootjes keken destijds naar zijn “op boter kaas en eieren gebaseerde spelprogramma Tik tak tor”. Ík keek vooral naar zijn – in mijn jonge jongensogen – beeldschone dochter, die bij mij in de vierde klas van de lagere school zat. Ik was de koning te rijk toen ik ze me – helaas met alle andere populaire jongens, dát dan weer wel – uitgenodigde voor haar verjaarsfeestje. Hoog boven de daken van de eengezinswoningen moest er zo nodig gedanst worden en mijn geheugen zegt dat we dat op Kom Van Dat Dak Af deden. “Het nummer werd vervolgens een hit in 1960 (29 weken genoteerd met hoogste plaats nummer 1), 1971 (zeven weken genoteerd met hoogste notering op 7), 1981 (negen weken genoteerd met hoogste notering op 7) en 1989 in samenwerking met het rap-duo MC Miker G & DJ Sven (twaalf weken genoteerd met hoogste notering op 21).” Het klopt dus als een bus; in 1971 was ik negen jaar oud en – omdat ik een vroege leerling ben – zat toen in de vierde!
Recent tikte ik een aardig boekje (2010) – inclusief een cd met het vroege werk van de oervaders van de Nederlandstalige Rock & Roll – op de kop over dat legendarische nummer van Peter Koelewijn (1940), destijds met zijn Rockets. ”Zoals Elvis uit het ‘achterlijke’ Memphis kwam en de Beatles uit het ‘achterlijke’ Liverpool, zo kwam Koelewijn uit het áchterlijke’ Brabant” lees ik – qua tijdlijn niet helemaal correct, immers, Koelewijn scoorde zijn eerste hit ruim vóórdat The Beatles doorbraken – gekoppeld aan de stelling: “revoluties ontstaan niet zelden in de periferie.” Klinkt goed, maar klopt het? Copilot zegt daar desgevraagd over: “Revoluties zijn net zo veelzijdig als de contexten waarin ze ontstaan — soms barst het vuurwerk los in het hart van de macht, soms juist aan de rafelranden.”
Met Geloof Maar Dat Ik Ren (1964) hertaalden Peter en diens Rockets trouwens creatief I Want To Hold Your Hand (1963) in onze moerstaal:
O yeah, loop jij soms in, een stad die jij niet kent
wacht daar, tot ik jou vind, geloof maar dat ik ren.
Toen Koelewijn en kompanen met Angeline (m’n blonde sexmachine) (1973) hun plek in hitlijst opeisten, haastte ik me naar de platenzaak. Omdat wij in de zomervakantie altijd naar de Noord-Italiaanse meren togen, duurde het jaren voordat ik begreep dat Benidorm een Spaanse kustplaats was. Ik koesterde het groen/witte singlehoesje als mijn grootste schat. Door Angeline keurde ik jarenlang brunettes of redheads geen blik waardig; ik liep (te?) veel blauwtjes voordat indaalde dat niet elke blondine een sexmachine is.
Het hoesje van Veronica sorry (1974) vind ik trouwens ook erg mooi; een gouden rouwtekst op een inktzwarte achtergrond, ingeklemd tussen helderwitte letters. Op de single zingt Peter namens heel jong Nederland de grafrede van de roemruchte zeezender en erkent hij de ereschuld van alle artiesten die door Veronica succesvol werden:
Net als de rest hier, in de showbizz
maar met hulp van je vrienden en die was niet mis
(koor: Ah, with a little help from my friends $)
Koelewijn was niet de enige die een (ongeveinsd?) epitaaf uitbracht rondom de figuurlijke schipbreuk van radio 192 . . . euhm . . . 538. Het duo Jan & Zwaantje bracht op hun beurt een singletje uit genaamd Veronica (1973), met op het b-kantje de 538 mars. Op achterzijde van de langspeler Sorry Veronica, 14 Jaar Veronica Historie (1974) staat een sneer naar de democratie en een vingerwijzing: “U weet nu wat U kwijt bent . . .”, gevolgd door een oproep om voor tien gulden lid te worden van Omroeporganisatie Veronica. De etherpiraten verloren de slag, maar zetten koers om de oorlog te winnen.
Mijn dochter van bijna achttien kijkt me blanco aan als ik over radio Veronica, radio Noordzee of radio Mi Amigo mijmer. Uitzenden vanaf schepen voor de kust? Antenne op het dek? Met een transistorradiootje de Top Veertig luisteren? Met één oortje aan een draadje, huh? Geen draadloze oortjes? Het hele concept ‘Radio’ zegt haar nog weinig. “Dat ligt toch lichtjaren achter ons, Pap” en zuchtend klikt ze Spotify aan.
Peter van der Linde, reacties: [email protected]
$: Ook het achtergrondkoor in David Bowie’s Young Americans (1975) citeerde – niet geheel correct – de Fab4 muzikaal: “I heard the news today, oh boy”. Er zijn vast nog wel meer voorbeelden, maar da’s voor een volgende reeks columns . . .